Pars (Kader Yıldızı #1)

Mehmet Zaman Saçlıoğlu en sevdiğim öykü yazarlarından biri. Bir bilim kurgu romanı yazdığını görünce kitap okuma sıramı değiştirdim ve Pars'ı okumaya başladım. Kitap, henüz önsözünde anlatılan ve Lavoisier'e atfedilen iki öykü ile başladı ve su gibi okunarak beş günde bitti. Dil akıcı, olay örgüsü tutarlı ve romanın en sonunda birleşmek üzere iki farklı zamanda ilerliyor: Günümüzden yaklaşık 2000 yıl öncenin Bergama ve Rodos'unda ve günümüz İstanbul'unda. Roman kahramanlarımız, yaşamı hakkında pek az şey bilinen Yunan astronom ve matematikçi Hipparkhos ile Can isimli bir delikanlı, bir de Hipparkhos'un yanından hiç ayrılmayan (yavru) pars. 2000 yıl öncesinin Bergama'sı ve Rodos'u çok canlı sahnelerle tasvir ediliyor. Bana daha az inandırıcı gelen günümüz İstanbul'u oldu; romanı okurken insanların birbirini çiğnemediği, özel alanlarını daraltmadığı, sahil yolunda dakikalarca dönen bir çocuğun hiç yadırganmadığı (ve rahatsız edilmediği) bir İstanbul hayal etmeye çalıştım; epeyce zorlandım.. Bir küçük eleştiri de romanda kullanılan bilim kurgusal ögelerle ilgili: Türkiye'de bilim kurgu yazarlarının en önemli açmazlarından biri, kurgularına bilim kurgusal bir hava verebilmek için bazı klişeleri kullanmak zorunda kalmaları: Birdenbire görünen ve kaybolan uçan daireler (ya da bunlara benzer uçan cisimler), uzun yüzlü, uzun bacaklı, iri gözlü uzaylılar ve dünyadaki yaşama müdahale eden akıllı uygarlıklar. Bu tip ögeler çok fazla kullanıldığı için kurgudaki sürpriz özelliğini ortadan kaldırıyor. İlaveten mistik ve fantastik ögeler, zaman zaman bilim kurgusal ögelerin yerini alabiliyor: Kahinler, geleceği (ya da geçmişi) gösteren kristal küreler, rüyalarda iletişim, vs... Sanırım bunun nedeni, Türkiye'nin bilim ve teknoloji konusunda iddialı bir ülke olmaması. Çünkü bilimsel/teknolojik gelişme ile bilim kurgu edebiyatının gelişimi arasında doğrudan ilişki var. Gene de yazarın bu ögeleri okuru rahatsız etmeyecek şekilde kullandığını düşünüyorum. Çok emek verilmiş ve epeyce yoğun bir araştırma ve çalışma sonucu ortaya çıkmış bir eser olduğu ilk satırlardan anlaşılıyor. Genelde başarılı buldum. Okunmalı.